کلاغ ها

اينجا طبيعت افراشته است و بلند. كوهها سبزند و پنجره‌ها آبي. به هر جا بنگري شكوه‌كوهي، زلال چشمه‌اي، خروش رودي و يا انبوه جنگلي نمايان است. مردم اورامان به آئين‌ها وفادارند و با لهجه‌هاي هورامي و جافي (از گويش‌هاي كردي) سخن مي‌گويند. در قياس با ساير مناطق كردنشين، تعداد شاعران اورامان از مكان‌هاي ديگر بيشتر است. آهنگ‌هاي «چمري» و «سحري» را با ني مي‌نوازند و در شادي‌ها ترانه‌هاي شاد موسوم به «چپي» و در هنگام اندوه، ترانه‌هاي غمگين، «هوره» را مي‌خوانند. مي‌گويند اورامان99 پير داشته كه مشهورترين آنها «پير شاليار»، «پير ميكائيل» و «پير خدر» هستند. اورامان تخت يكي از ده‌ها روستاي بكر سرزمين اورامان است كه معماري خانه‌ها و قدمت روستا از جذابيت آن به شمار مي‌روند. مقبره پيرشاليار هم در اين روستا واقع است كه هر ساله تعداد زيادي از علاقه مندان را به سوي خود مي‌كشاند. مراسم مذهبي خاصي هر ساله در اواسط زمستان (شبيه جشن سده) بر سر مزار پير شاليار انجام مي‌شود. غار قوري‌قلعه هم يكي از غارهاي متعدد كوههاي اورامان است كه احتمالاً طولاني‌ترين غار آبي ايران و از كم‌نظيرترين غارهاي آهكي است.